Kamis, 20 April 2023

PARJAMBARAN SINAMOT

Posted by Mandok Hata Batak on April 20, 2023 with No comments

I. Sinamot tu suhut ( Upa Suhut ).

II. Suhi ni ampang na opat ( laos i do na margoar " Todoan " )':

 

a. Sijalo Bara ( haha / anggi ni suhut )

b. Tulang ( iboto ni ina ni na muli i ).

c. Pariban ( haha ni boru na muli i, molo so adong i, namboruna ) Simandokkon ( iboto ni na muli i ). Laos i do na ginoar " simanggokkon ".

 

III. Angka parjambaran tu :

a. Anak manjae ( angka anak ni haha dohot anggi ni suhut ).

b. Pangkaei ( paidua ni suhut / ama martinodohon ).

c. Bola tambirik ( paitolu ni suhut / ompu martinodohon ).

d. Tulang paidua ( tulang ni suhut ).

e. Tulang paitolu  (tulang ni ama ni suhut ).

f. Namboru.

 

IV. Jambar parsuhian :

a. Ompu suhut dohot ompu bao.

b. Jambar ni tulang ni hela na ginoar huhut "tintin marangkup". Rap do paranak dohot parboru manggarar i, ima: dua sian paranak sada sian parboru.

 

V. Pangabis :

Di Toba dongan tubu parginjang ma sijalo i. Ianggo di Silindung hula-hula parginjang do sijalo i. Jambar pangabis on do apala parpudi dilehon.

 

VI. Angka parjambaran na asing;

a. Domu-domu.

b. Ale-ale dohot sude na ro.

c. Olop-olop ( dua sian paranak sada sian parboru ). Sude do na mangadopi pesta i manjalo i.

Senin, 10 April 2023

PARJAMBARAN JUHUT

Posted by Mandok Hata Batak on April 10, 2023 with No comments

A. Ondolanna dohot angka goarna.

Manurut tu partording ni partuturan do parjambaran juhut. Di dok hata ni sada umpasa ni ompunta sijolo-jolo tubu:

 

Molo siat di parsoburan, ingkon siat do i di panggagatan;

Molo tangkas do partuturan, ingkon laos tangkas do diparjambaran.

 

Ia ondolan ni partuturan di hita Batak 3 (tolu) bagian do, i ma: dongan sabutuha, hulahula dohot boru (i ma na ginoaran dalihan na pasahathon e laos marondolan tusi do, jala holan parjambar- tolu). Parjambaran an tu na 3 i do na adong spesial na, jala holan di tingki na parjambaran i pe ingkon jouhononhon do goar ni parjambarani, umpamana:

"Ndi on ma somba-somba di hula-hula nami marga ………..

"Ndi on ma soit na godang ni hahadoli nami marga ………..

 

Ianggo jambar ni tutur na asing, songon pariban rupani ndang pola margoar i, sae do holan nidok:

"On ma jambar ni paribannami . . . .

 

" Sayang situtu ndang dos parjambaran i di sude tano Batak. Sagari di sada daerah songon Toba ma rupani, nunga tung marmansam parbagi ni parjmabaran.

 

Ia goar ni angka parjambaran juhut i on ma:

1. Na marngingi (parsanggulan) parsiamun.

2. Na marngingi parham birang.

3. Osang-osang (di deba daerah dibagi 2 do on: osang siamun dohot osang hambirang)

4. Panamboli (i ma ungkapan dohot tuktuk).

5. Somba-somba, i ma rusuk (molo didok somba-somba galapang lapatanna: somba-somba na gok = rusuk na mardomu di jolo).

6. Soit i ma holi ni hae tangan (14 toropna molo di sigagat duhut, alai holan 4 do di pinahan lobu somalna).

7. Pamultak (sabagian sian raoan, i ma na sineat parjolo di tingki na mamultak / mangungkap butuha ni pinahan i).

8. Ihur-ihur.

9. Rungkung manang tanggalan (aliang-aliang nidok molo pinahan lobu).

10. Pohu (i ma parjambaran na so pola margoari).